Alergia pokarmowa – czym jest, co może ją wywołać, jakie daje objawy?

Przyczyną wystąpienia alergii jest źle funkcjonujący układ odpornościowy, który błędnie rozpoznaje jadalne składniki żywności jako zagrażające zdrowiu i życiu. Kiedy do organizmu dostaje się alergizujący pokarm, organizm broni się w podobny sposób jak przed chorobotwórczymi bakteriami i wirusami. Stąd też mogą pojawiać się objawy charakterystyczne dla powszechnie występujących chorób bakteryjnych czy wirusowych.

Czytaj również: Nietolerancja laktozy – czy wszyscy dorośli ją mają?

Co wywołuje alergię pokarmową?

Trudność w zidentyfikowaniu pokarmów alergizujących, a co za tym idzie alergii pokarmowej, polega na tym, że często objawy alergii są niespecyficzne lub ich występowanie uzależnione jest od jednoczesnego zaistnienia określonych warunków (tzw. kofaktorów lub reakcji krzyżowych). Może się zdarzyć, że u osoby uczulonej na pyłki drzew objawy alergii pojawią się po zjedzeniu jabłka, a u osób uczulonych na wieprzowinę – po kontakcie z sierścią kota. To zdecydowanie utrudnia diagnozę.

Sprawę dodatkowo komplikuje fakt, że czas pomiędzy spożyciem uczulającego pokarmu a wystąpieniem pierwszych objawów może wynosić od kilku sekund (alergie wczesne) do nawet czterech dni (alergie późne). Wtedy znalezienie alergenu nierzadko graniczy z cudem.

Objawy alergii pokarmowych

Podstawową trudnością w trafnym zdiagnozowaniu alergii stanowi niespecyficzność jej objawów. Mogą być one związane nie tylko z układem pokarmowym, ale i z układem oddechowym, ze skórą, z układem nerwowym czy sercowo-naczyniowym. Wśród objawów alergii pokarmowych możemy zatem spotkać się z:

• refluksem przełykowym,
• bólami w nadbrzuszu,
• wymiotami,
• biegunkami,
• zaburzeniami pracy jelit,
• aftami jamy ustnej,
• atopowym zapaleniem skóry,
• zmianami skórnymi,
• nieżytem krtani,
• katarem,
• obrzękiem stóp, dłoni i stawów,
• przewlekłym zmęczeniem,
• migrenami.

Nietrudno zauważyć, że znacznej części wyżej wymienionych dolegliwości w ogóle nie skojarzylibyśmy z jedzeniem. Zdarza się, że ludzie latami leczą się objawowo, nie potrafiąc znaleźć przyczyny swoich trudności. Eliminacja z diety alergizującego produktu może okazać się w takich przypadkach zbawienna.

Przyczyny alergii pokarmowych

Postęp cywilizacyjny, szeroka gama środków czystości i szczepionek znacznie nadwyrężyły sprawność układu odpornościowego współczesnego człowieka. Tracąc możliwości obrony zdrowia i życia przed realnymi zagrożeniami, coraz częściej system immunologiczny błędnie rozpoznaje składniki pożywienia jako wroga, z którym musi się rozprawić. Uczulenie może teraz wywołać niemal każdy rodzaj pokarmu: mleko (a dokładniej białka mleka), orzechy (przede wszystkim ziemne, ale też włoskie, pecan, migdały i nerkowce), jaja kurze, ryby (w tym przypadku nie zawsze trzeba jeść – czasem wystarczy dotknięcie ryby lub poczucie jej zapachu), zboża (w szczególności te zawierające gluten), owoce (najczęściej truskawki i cytrusy), warzywa (najczęściej strączkowe, pomidory i seler) czy też barwniki dodawane do żywności.

Alergie pokarmowe występują ponad dwukrotnie rzadziej niż nietolerancje pokarmowe. Niemniej stanowią poważne zagrożenie dla naszego zdrowia (a czasem i życia). Przy wystąpieniu jakichkolwiek niepożądanych objawów warto bliżej przyjrzeć się temu, co jemy.