Szczepionka 5w1 - skład i przeciwwskazania

Szczepionka 5w1 to rodzaj tzw. szczepionki skojarzonej, która, zamiast kilku pojedynczych wstrzyknięć, pozwala uodpornić organizm dziecka jednocześnie przeciwko kilku chorobom zakaźnym. Takie szczepionki stosowane są już od wielu lat, a jedną z bardziej znanych i uwzględnioną w wykazie szczepień obowiązkowych jest szczepionka 3w1 przeciwko błonicy, tężcowi, krztuścowi.

Czytaj również: Co zawierają szczepionki 5w1 i 6w1? Wady i zalety szczepionek skojarzonych

Co to jest szczepionka 5w1?

Szczepionka 5w1 to szczepionka 5-składnikowa, która stosowana jest do czynnego uodparniania przeciwko błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis (polio) i Haemophilus influenzae typu b, który wywołuje liczne choroby układu oddechowego, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych czy posocznicę. Skrótowo szczepionka 5w1 oznaczana jest jako DTaP-IPV+Hib. Inna jej nazwa to szczepionka 5-walentna.

Szczepionka 5w1 nie figuruje wśród obowiązkowych szczepień ochronnych, a zatem nie jest finansowana ze środków znajdujących się w budżecie Ministra Zdrowia. Szczepionki 5w1 przepisywane są na receptę przez lekarza. Cena jednej dawki szczepionki wynosi od 120 do nawet 165 zł.

Jak przedstawia się kalendarz szczepień 5w1?

Kalendarz szczepień 5w1 przedstawia się następująco:

• pierwsza dawka szczepionki w 2 miesiącu życia, po ukończeniu 6. tygodnia życia,
• druga dawka szczepionki w 4 miesiącu życia,
• trzecia dawka szczepionki w 5.-6. miesiącu życia, która kończy podstawowy schemat szczepienia,
• czwarta dawka szczepionki w 16.-18. miesiącu życia, która stanowi formę dawki uzupełniającej.

Szczepionka 5w1 a 6w1

Szczepionka 5w1 nie powoduje powstania odporności na wirusowe zapalenie wątroby typu B i właśnie tym różni się od szczepionki 6w1.

>> Gorączka po szczepieniu − jak długo trwa i jak ją zbijać?

Powikłania po szczepieniu 5w1

Zarówno szczepionka pojedyncza, jak i szczepionka 5w1 mogą dawać działania niepożądane. Do najczęstszych powikłań po szczepieniu 5w1 zalicza się: bolesność, obrzęk i zaczerwienienie miejsca wkłucia. Pojawić się mogą: gorączka, biegunka, wymioty, niepohamowany płacz, rozdrażnienie, utrata apetytu.

Znacznie rzadziej występują:

• wysypka,
• kaszel,
• pokrzywka,
• zakażenie górnych dróg oddechowych,
• obrzęk węzłów chłonnych szyjnych, pachowych i pachwinowych,
• zapalenie oskrzeli,
• katar,
• świąd.

Sporadycznie (szacuje się, że rzadziej niż 1 na 10 000 dawek szczepionki) pojawiają się: przemijający bezdech, skłonność do powstawania siniaków, reakcje alergiczne, utrata przytomności, drgawki, zaburzenia świadomości, obrzęk naczyniowo-nerwowy, spadek ciśnienia krwi, przyspieszony rytm serca.

Sprawdź także: Jak wygląda kalendarz szczepień noworodka? Powikłania i przeciwwskazania do szczepień

Szczepionki skojarzone 5w1 – przeciwwskazania do stosowania

Szczepionki skojarzone 5w1 nie powinny być stosowane, gdy:

• dziecko ma uczulenie na szczepionkę lub na którykolwiek z jej składników,
• u dziecka wystąpiła kiedykolwiek reakcja alergiczna na którąkolwiek szczepionkę przeciwko błonicy, tężcowi, krztuścowi, polio czy zakażeniom Haemophilus influenzae typu b,
• u dziecka doszło do jakichkolwiek zaburzeń układu nerwowego w ciągu 7 dni po uprzednim podaniu szczepionki przeciwko krztuścowi,
• dziecko ma gorączkę sięgającą powyżej 38 °C.

Przeciwwskazaniem do podania szczepionki skojarzonej 5w1 nie są zaburzenia odporności, jak te powstałe w wyniku infekcji HIV. Możliwe jest, że odpowiedź na szczepienie może być nieco osłabiona.

>> Obowiązkowe szczepienia w Polsce − czy powinno się z nich korzystać?

Jak przygotowuje się szczepionkę skojarzoną 5w1 do wstrzyknięcia?

Zanim poda się szczepionkę skojarzoną 5w1, należy połączyć ze sobą dokładnie część składową szczepionki przeciwko błonicy, tężcowi, krztuścowi i polio, czyli DTPa-IPV.

Ma ona postać mętnej zawiesiny białego koloru z częścią składową szczepionki przeciwko Haemophilus influenzae typu b, czyli Hib. Ona ma formę białego proszku. Szczepionka 5w1 podawana jest domięśniowo w przednioboczną powierzchnię uda. Nie wolno podawać jej dożylnie.

>> Co to jest szczepionka MMR? Szczepionka MMR a autyzm

Szczepionka 5w1 wycofana

W ostatnim czasie kilka serii szczepionki 5w1 zostało wycofanych z obrotu z problemów technicznych. Trudności sprawiało połączenie ze sobą części składowych szczepionki, czyli proszku i zawiesiny.

Po rozpatrzeniu sprawy szczepionka została uznana za bezpieczną i ponownie dopuszczona do sprzedaży, co potwierdza Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego – Państwowy Zakład Higieny i Inspektorat Sanitarny.

Co zawiera szczepionka 5w1?

Szczepionka 5w1 zawiera osłabione drobnoustroje, niewywołujące zakażenia, które kształcą w układzie odpornościowym prawidłowe reakcje immunologiczne. W składzie ma bezkomórkowe antygeny krztuśca i o wiele mniej dodatkowych substancji.

Dodatkowo nie znajduje się w niej tiomersal, czyli etyl rtęci. Ta nowoczesna szczepionka stanowi znacznie mniejsze obciążenie dla organizmu dziecka niż tradycyjne szczepionki i znacznie rzadziej występują po niej niepożądane odczyny poszczepienne (NOP).