Kleszczowe zapalenie mózgu – objawy, leczenie

Kleszczowe zapalenie mózgu to choroba ośrodkowego układu nerwowego, która zazwyczaj ujawnia się dopiero 7-14 dni po wkłuciu zakażonego kleszcza. Występują wówczas tzw. objawy zwiastunowe – zawroty głowy, ogólne osłabienie, nudności (nie u każdego występuje faza zwiastunowa, dlatego w niektórych przypadkach pierwsze objawy mogą wystąpić dopiero po 4 tygodniach). KZM jest chorobą sezonową ze względu na aktywność pasożyta w miesiącach kwiecień – październik.

>> Zestawy do usuwania kleszczy

>> Test diagnostyczny na boreliozę

W odróżnieniu od boreliozy, która może być leczona antybiotykami, w przypadku kleszczowego zapalenia mózgu nie istnieje możliwość zastosowania przeciwwirusowego leczenia. Jedyną metodą jest działanie profilaktyczne, czyli szczepienie ochronne.

Przyczyny kleszczowego zapalenia mózgu

Wirus kleszczowego zapalenia mózgu zaliczany jest do flawiwirusów – przenoszony jest przez kleszcze Ixodes. W pierwszej fazie choroby wirusy namnażają się w komórkach skóry i najbliższych zakażeniu węzłach chłonnych.

Następnie wirusy Flaviviridae wnikają do naczyń krwionośnych. U zakażonych osób na tym etapie choroby dochodzi albo do zakażenia komórek śródbłonkowych naczyń mózgowych i komórek nerwowych mózgu, albo odparcia ataku wirusa – organizm eliminuje wówczas zakażenie. Kleszczowe zapalenie mózgu kończy się na pierwszej fazie u 30-50 proc. zakażonych.

Objawy odkleszczowego zapalenie mózgu

Odkleszczowe zapalenie mózgu - objawy w fazie zwiastunowej:

• objawy grypopodobne
• złe samopoczucie
• ból głowy, ból karku
• bóle gałek ocznych

Odkleszczowe zapalenie mózgu – objawy w fazie neurologicznej:

• zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych
• gorączka sięgająca 40 st. C
• silne bóle głowy
• sztywność karku
• nudności
• wymioty
• objawy oponowe
• bóle mięśni i stawów
• oczopląs
• drżenia kończyn

W ciężkich przypadkach kleszczowego zapalenia mózgu mogą wystąpić objawy: zaburzenia świadomości; objawy wskazujące na uszkodzenia struktur mózgu (np. zaburzenia koncentracji, pamięci, orientacji). Najcięższe przypadki mogą przejść w śpiączkę, a zaburzenia oddychania i krążenia mogą skutkować nagłą śmiercią.

W diagnostyce wykonuje się badanie płynu mózgowo-rdzeniowego (punkcja lędźwiowa).

Leczenie kleszczowego zapalenia mózgu

Leczenie kleszczowego zapalenia mózgu polega na zahamowaniu objawów choroby (przyjmowanie leków przeciwgorączkowych w fazie zwiastunowej – koniecznie pod nadzorem lekarza). W wyniku gorączki i wymiotów u chorych może rozwinąć się niedobór wodno-elektrolitowy – niedobory uzupełnia się dożylnie. W niektórych przypadkach stosowane są leki zmniejszające obrzęk mózgu. Faza objawowa choroby klasyfikuje się do ciągłej obserwacji szpitalnej.

Dowiedz się więcej: Szczepionka na kleszczowe zapalenie mózgu - jak działa, kto może ją stosować?

Jedyną skuteczną metodą na uniknięcie tej groźnej choroby odkleszczowej jest wygenerowanie przeciwciał w organizmie za pomocą szczepienia ochronnego. Skuteczność szczepionki przeciw kleszczowemu zapaleniu mózgu to 99–100 proc. – szczepionka zalecana jest przez MZ – ma na celu czynne uodpornienie przeciw zapaleniu mózgu i opon mózgowo-rdzeniowych.

>> Preparaty przeciwko owadom, aerozole, opaski, plastry, żele

>> Jak zabezpieczyć się przed ugryzieniem komarów, kleszczy i owadów