Inhibiotry α-glukozydazy – sposób na zmniejszenie wchłaniania glukozy

Wprowadzenie do lecznictwa inhibitorów α-glukozydazy było efektem badań nad zależnością pomiędzy ilością wchłoniętej glukozy z przewodu pokarmowego a glikemią poposiłkową (wzrostem poziomu glukozy we krwi po posiłku). Badania wykazały, że zmniejszenie trawienia węglowodanów złożonych, np. skrobii, zmniejsza ilość przyswajanej glukozy, co normalizuje glikemię poposiłkową.

Jak działają inhibitory α-glukozydazy?

α-Glukozydaza jest enzymem komórek rąbka szczoteczkowego jelit i jest odpowiedzialna za rozkład węglowodanów złożonych (wielocukrów): di-, oligo- i polisacharydów do cukrów prostych, m.in. do glukozy. Inhibitory α-glukozydazy, hamując rozkład wiązań alfa węglowodanów, zmniejszają wchłanianie glukozy do krwi z przewodu pokarmowego, co w efekcie zmniejsza glikemię poposiłkową.

Jakie inhibitory α-glukozydazy mają zastosowanie w lecznictwie?

Na świecie stosowane są obecnie trzy związki z tej grupy leków: akarboza, wogliboza i miglitol. Jednak najszerzej stosowana i dostępna również w Polsce jest tylko akarboza.

Lek działa głównie w jelitach oraz praktycznie nie wchłania się z przewodu pokarmowego do krwi. Co ważne, akarboza ze względu na swój mechanizm działania skuteczna jest tylko podczas spożywania pokarmów, w skład których wchodzą produkty złożone z wielocukrów.

Akarbozę powinno się przyjmować bezpośrednio przed lub wraz z pierwszym kęsem jedzenia przed głównymi posiłkami. Produkty lecznicze z akarbozą znajdują się w Polsce na listach leków refundowanych.

Skuteczność działania akarbozy

U pacjentów przyjmujących akarbozę obserwuje się obniżenie hemoglobiny glikowanej HbA_1c o 0,5–1,0%. Lek ten zalecany jest u osób z cukrzycą typu 2., zwłaszcza otyłych oraz u osób ze stanem przedcukrzycowym, u których dieta i wysiłek fizyczny nie przynoszą zadowalających efektów regulacji glikemii. Do zalet stosowania akarbozy należy zaliczyć jej insulinoniezależne działanie oraz brak ryzyka wystąpienia hipoglikemii. Stosowanie akarbozy wiąże się również z mniejszym ryzykiem wystąpienia powikłań sercowo-naczyniowych i rozwojem miażdżycy.

Działania niepożądane akabrozy

Akarboza ze względu na swoje miejscowe działanie wywiera niekorzystne działanie na czynność przewodu pokarmowego, co może się objawiać:

• wzdęciami,
• biegunką,
• bólami żołądkowo-jelitowymi i w dole brzucha,
• nudnościami,
• niestrawnością.

Ponadto po stosowaniu akarbozy obserwowano zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych, co wiązało się z przypadkami zapalenia wątroby oraz małopłytkowością.

Przeciwwskazania do stosowania akarbozy

Akarboza jest przeciwwskazana do stosowania u osób, u których wykryto:

• przewlekłe choroby jelit,
• ciężką niewydolność nerek,
• alergię na akarbozę.

Lek nie powinien być stosowany także przez kobiety w ciąży i karmiące piersią.

Akarboza pozwala regulować poziom glukozy we krwi w sposób niezależny od działania insuliny. Lek nie tylko wspomaga terapię cukrzycy typu 2., ale również pozwala zapobiec jej rozwojowi u pacjentów ze stanem przedcukrzycowym.