Gorączka trzydniowa (rumień nagły, tzw. szósta choroba), to częsta, łagodnie przebiegająca wysypkowa choroba zakaźna niemowląt i najmłodszych dzieci. Sprawdź, jak rozpoznać objawy gorączki trzydniowej, tzw. trzydniówki.
Co to jest gorączka trzydniowa? Trzydniówka u dziecka – objawy, leczenie

Wiedza w pigułce
- Trzydniówka to choroba wirusowa wywoływana głównie przez HHV-6, rzadziej HHV-7, występująca najczęściej u niemowląt i małych dzieci.
- Charakterystycznym objawem jest nagła, wysoka gorączka, która utrzymuje się zwykle około 3 dni.
- Po ustąpieniu gorączki pojawia się drobnoplamista, różowa wysypka, najczęściej na tułowiu, która samoistnie znika po kilku dniach.
- Leczenie jest objawowe – obejmuje podawanie płynów i leków przeciwgorączkowych, np. paracetamolu, odpowiednio do wieku i masy ciała dziecka.
- Jeśli gorączka trwa dłużej niż 3 dni, dziecko wymaga konsultacji lekarskiej. Drgawki, zaburzenia świadomości lub trudności w oddychaniu wymagają pilnej pomocy.
Przyczyną choroby jest wirus opryszczki typu VI i VII (wirus HHV-6 i HHV-7). Zakaźność jest duża. Źródłem zakażenia jest chory człowiek. Objawy zakażenia występują częściej u dzieci powyżej 6. miesiąca życia, bardzo rzadko po 4. roku życia.
>> Jak obniżyć gorączkę u małego dziecka?
Objawy gorączki trzydniowej
Popularna „trzydniówka” – rozpoczyna się nagłym wzrostem temperatury do 40°C. Wysoka gorączka utrzymuje się przez około trzy dni, jednak ogólny stan zdrowia dziecka nie ulega pogorszeniu. W rzadkich przypadkach występuje lekka biegunka lub podrażnienie dróg oddechowych (kaszel, katar), zwiększone rozdrażnienie dziecka. Czwartego dnia gorączka spada i pojawia się wysypka – lekka, plamista, usytuowana przede wszystkim na tułowiu. Najpóźniej po kilku dniach wysypka znika całkowicie, czasami jest niewidoczna już następnego dnia.
Leczenie „trzydniówki”
Leczenie gorączki trzydniowej jest tylko objawowe. Wystarczające jest leczenie przeciwgorączkowe i odpowiednia podaż płynów. Dla zbicia temperatury można stosować chłodne okłady – gdy te zabiegi nie skutkują – użyć środków farmaceutycznych przeciwgorączkowych.
Póki trwa gorączka, aż do wystąpienia wysypki, dziecko powinno pozostać w domu.
Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) podstawowym lekiem przeciwbólowym i przeciwgorączkowym jest paracetamol. Dawki lecznicze paracetamolu uzależnione są od wieku dziecka oraz sposobu jego podania. Po podaniu doustnym wynoszą one:
- u dzieci, które nie ukończyły 1 roku życia: p.o. wstępna 10-20, podtrzymująca 10-15 mg/kg/dawkę,
- u dzieci, które ukończyły 1 rok życia: p.o. wstępna 20, podtrzymująca 15 mg/kg/dawkę.
Po podaniu doustnym działanie farmakologiczne pojawia się po 30 minutach, jego szczyt przypada na 2-3 godz. po podaniu i utrzymuje do 4-6 godz.
Po podaniu doodbytniczym (czopka), które u noworodków i niemowląt jest niezawodną drogą podania, dawki terapeutyczne wynoszą:
- u dzieci, które nie ukończyły 1 roku życia: p.r. wstępna 20, podtrzymująca 15 mg/kg/dawkę,
- u dzieci, które ukończyły 1 rok życia: p.r. wstępna 30, podtrzymująca 20 mg/kg/dawkę.
Paracetamol powinien być podawany systematycznie co 4 godz. przez pierwsze 2-3 doby, nawet gdy gorączka spadnie po 2-3 godzinach. Maksymalna dawka dobowa nie powinna jednak przekraczać 90 mg/kg/24 h lub 4 g/24 h. Dawkę tę można stosować maksymalnie przez 72 h. Leczenie przeciwgorączkowe u dzieci nie powinno być samodzielnie prowadzone przez okres dłuższy niż 2-3 dni.

Trzydniówka - kiedy iść dzieckiem do lekarza?
Jeśli po 3 dniach gorączka trwa nadal, należy koniecznie zgłosić się do lekarza, aby ustalić jej przyczynę. Powikłania wynikają z gorączki – są to najczęściej drgawki gorączkowe. Wizyta u lekarza jest niezbędna, ponieważ podobne objawy może mieć odra czy szkarlatyna.
Czy można zapobiec trzydniówce?
Na trzydniówkę nie ma żadnej szczepionki. Jedynym sposobem na uniknięcie zarażenia jest unikanie kontaktu z innymi chorymi dziećmi.
Najczęściej zadawane pytania o trzydniówkę
W czasie gorączki i złego samopoczucia dziecko powinno odpoczywać w domu. Po ustąpieniu gorączki, jeśli czuje się dobrze, można stopniowo wracać do codziennej aktywności, w tym krótkich spacerów. Należy jednak uwzględnić ogólny stan malucha i unikać kontaktu z innymi dziećmi w okresie infekcji.
Wysoka temperatura utrzymuje się zazwyczaj od 3 do 5 dni, po czym dość gwałtownie wraca do normy. Następnie może pojawić się różowa wysypka, która zwykle znika samoistnie w ciągu 1–3 dni.
Wysypka ma postać drobnych, różowych lub czerwonych plamek i grudek, najczęściej widocznych na tułowiu, szyi i twarzy. Zwykle nie swędzi i pojawia się po ustąpieniu gorączki. Zmiany skórne zanikają samoistnie, nie pozostawiając śladów.
Gorączka trzydniowa najczęściej zaczyna się nagłym wzrostem temperatury, która może osiągać nawet 39–40°C. Dziecko może być osłabione, rozdrażnione i mieć mniejszy apetyt. Charakterystyczna wysypka pojawia się zwykle dopiero po ustąpieniu gorączki.
Konsultacja lekarska jest wskazana, gdy gorączka utrzymuje się dłużej niż 3 dni, jest bardzo wysoka lub towarzyszą jej niepokojące objawy. Pilnej pomocy wymaga m.in. wystąpienie drgawek, trudności w oddychaniu, zaburzeń świadomości, sztywności karku lub wysypki, która nie blednie pod uciskiem. U niemowląt poniżej 3. miesiąca życia temperatura 38°C lub wyższa wymaga pilnej oceny lekarskiej.
- American Academy of Pediatrics. Human Herpesvirus 6 (Including Roseola) and 7. In: Kimberlin DW, Banerjee R, Barnett ED, Lynfield R, Sawyer MH, editors. Red Book: 2024–2027 Report of the Committee on Infectious Diseases. 33rd ed. Itasca: American Academy of Pediatrics; 2024. https://publications.aap.org/redbook [dostęp: 07.11.2026]
- de St. Maurice A. Roseola Infantum. Merck Manual Professional Edition. Updated October 2026. https://www.merckmanuals.com/professional/pediatrics/viral-exanthems-in-infants-and-children/roseola-infantum [dostęp: 07.11.2026]
- Mullins TB, Daley SF, Krishnamurthy K. Roseola Infantum. StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2026. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK448190/ [dostęp: 07.11.2026]
- National Health Service. Roseola. https://www.nhs.uk/conditions/roseola/ [dostęp: 07.11.2026]
- Roseola Infantum: An Updated Review. PubMed. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/36411550/ [dostęp: 07.11.2026]





