Alergia na miód zdarza się rzadko, ale może objawiać się poważnie: obrzękiem ust, wymiotami, dusznością, a nawet wstrząsem anafilaktycznym. Uczulenie na miód wywołuje przede wszystkim pyłek kwiatowy, zwłaszcza ten z mniszka, nawłoci, tymotki siewnej, brzozy brodawkowatej, leszczyny i oliwki.
Uczulenie na miód: wysypka i inne objawy u dzieci i dorosłych
W serwisie Apteline.pl zgodnie z wizją Grupy NEUCA zależy nam na przekazywaniu treści najwyższej jakości – sprawdzonych informacji, eksperckiej wiedzy. Dlatego nasze teksty piszą i weryfikują specjaliści – farmaceuci i lekarze.
Uczulenie na miód
Miód ma bardzo pozytywny wpływ na nasze zdrowie – dostarcza cennych witamin i minerałów, może zapobiegać zaburzeniom układu krążenia, obniżać ciśnienie krwi i zmniejszać ryzyko miażdżycy. Jest źródłem przyjaznych bakterii, wspiera pracę i regenerację wątroby, wspomaga także gojenie ran, zakażeń skóry i oparzeń. Oprócz działania prozdrowotnego miód może wykazywać jednak działanie alergizujące, choć uczulenie na miód zdarza się rzadko. Uważa się, że dotyczy mniej niż 0,2% osób.
Skąd się bierze alergia na miód?
Miód zawiera nektar roślinny, spadź i wydzielinę gruczołów ślinowych pszczół. Pod względem chemicznym składa się głównie z węglowodanów (przede wszystkim glukoza i fruktoza), zawiera też białka i aminokwasy (enzymy takie jak inwertaza, oksydaza glukozowa, amylaza, katalaza), kwasy organiczne, karotenoidy, magnez, wapń, potas, żelazo, witaminę C, B, flawonoidy. Głównym czynnikiem wywołującym uczulenie na miód jest pyłek kwiatowy. W szczególności pochodzący od roślin z rodziny astrowatych: słonecznika, bylicy, złocienia, mniszka, ambrozji i nawłoci, traw – głównie tymotki siewnej oraz drzew – szczególnie brzozy brodawkowatej, leszczyny pospolitej i oliwki europejskiej.
>> Alergia na pyłki: załzawione oczy, swędząca wysypka i inne objawy. Ile trwa alergia na pyłki?
Inne składniki miodu mogące wywoływać alergię to:
- enzymy zawarte w wydzielinie ślinowej i gardzielowej produkowanej przez pszczoły
- jad pszczeli
- składniki ciała pszczół
- zarodniki grzybów pleśniowych
- grzyby drożdżoidalne
- algi
- białko
- występujące w spadzi produkty przemiany materii owadów ssących.
Uczulenie na miód – objawy
Alergia na miód może się objawiać w zróżnicowany sposób. Do najczęściej zgłaszanych objawów uczulenia na ten produkt zalicza się:
- zaburzenia dermatologiczne – ogólny świąd skóry, pokrzywka, obrzęk powiek, obrzęk ust, zaczerwienienie skóry
- zaburzenia pokarmowe – bóle brzucha, biegunka, wymioty
- zaburzenia oddechowe – duszność, kaszel, obrzęk gardła, astma oskrzelowa, wysięk z nosa, skurcz oskrzeli
- inne – ból głowy, zapalenie spojówek, złe samopoczucie.
Reakcje anafilaktyczne na skutek alergii na miód
Najbardziej niebezpieczną postacią alergii na miód są reakcje anafilaktyczne, których występowanie potwierdzono w toku przeprowadzonych badań. Wstrząs anafilaktyczny to stan bezpośrednio zagrażający życiu, wymagający jak najszybszej interwencji lekarskiej (podania adrenaliny).
Objawy, które mogą wskazywać na wystąpienie wstrząsu anafilaktycznego, to:
- nudności
- zawroty głowy
- spadek ciśnienia tętniczego krwi
- spłycenie oddechu
- utrata przytomności
- zapaść.
Uczulenie na miód – co zrobić?
- Jeśli po spożyciu miodu pojawią się objawy alergii, należy zasięgnąć pomocy lekarskiej. Aby potwierdzić alergię na miód, lekarz przeprowadzi dokładny wywiad, a następnie zleci przeprowadzenie testów diagnostycznych.
- W przypadku pojawienia się objawów uczulenia po zjedzeniu miodu (nawet niewielkiej ilości), trzeba wykluczyć miód z diety. Nie jest niezbędnym pokarmem dla człowieka, można go łatwo zastąpić, a zawarte substancje znaleźć w innych źródłach.
- Podczas występowania łagodnych objawów uczulenia na miód, takich jak pokrzywka lub nieżyt nosa, można zastosować doustne leki przeciwalergiczne w formie tabletek lub syropu. Nie należy jednak rezygnować z wizyty u lekarza. Konsultacja z alergologiem jest niezbędna dla prawidłowej diagnostyki alergii, a także ustalenia dokładnego czasu trwania diety eliminacyjnej.
Jak lekarz sprawdza uczulenie na miód
W ocenie alergii na miód wykorzystuje się następujące rodzaje testów diagnostycznych:
- doustne testy prowokacyjne – najważniejsze badanie wykorzystywane dla potwierdzenia alergii pokarmowych; polegają na doustnym podawaniu alergizującego pokarmu we wzrastających ilościach i obserwowaniu reakcji organizmu; konieczne jest ich przeprowadzanie w warunkach szpitalnych, ponieważ w przebiegu może dojść do poważnych powikłań;
- testy skórne – polegają na lekkim nacięciu skóry i naniesieniu odczynnika zawierającego alergen, a następnie obserwacji pojawiającej się reakcji; wykonuje się je w poradni alergicznej pod okiem personelu medycznego;
- badanie krwi – w próbce krwi żylnej określa się stężenie określonych przeciwciał klasy IgE.
Alergia na miód – na co uważać?
- Czytaj skład produktów spożywczych: unikaj miodu, a także zawierających go słodyczy, napojów czy płatków śniadaniowych.
- Sprawdzaj składniki kosmetyków – miód bywa wykorzystywany w produktach pielęgnacyjnych do twarzy i ciała, szczególnie tych określanych jako naturalne. Zastosowanie kosmetyków z miodem przez osobę uczuloną może wywołać silne dolegliwości skórne i ogólne.
- Podczas zakupów w aptece powiedz farmaceucie o uczuleniu na miód. Bywa on składnikiem wielu preparatów stosowanych w przeziębieniu i grypie, szczególnie syropów na kaszel oraz produktów na ból gardła.
>> Uczulenie na czekoladę i kakao – jak wygląda, czy jest wysypka?
- Kędzia B, Hołderna-Kędzia E. Alergenne działanie miodu pszczelego. Acta Agrobotanica 2006, 59(1): 257-263.
- Frontczak M, Olas B. Miód i jego składniki chemiczne – rola w profilaktyce i leczeniu chorób układu krążenia. Kosmos Problemy Nauk Biologicznych 2021; 1(330): 115-119.
- Mazur M, Kędzierska-Matysek M. Właściwości probiotyczne i prebiotyczne miodów. w: Babicz M, Kropiwiec-Domańska K. Wybrane zagadnienia z zakresu bromatologii. Wydawnictwo Uniwersytetu Przyrodniczego w Lublinie, 2023.