Przejdź do treśći

Artykuł

Dziedziczenie cukrzycy − czy moje dzieci mogą zachorować?

Mama siedzi na trawie i podnosi do góry małe dziecko

Nikt tak naprawdę nie wie, jakie są przyczyny zachorowania na cukrzycę typu 1. Nie ma jasnej odpowiedzi, dlaczego ktoś zachorował. Wiadomo tylko tyle, że musiała to być wypadkowa obciążenia genetycznego i pewnych czynników środowiskowych. Czy dzieci mogą dziedziczyć cukrzycę po rodzicach?

Naukowcy głowią się od lat, czy zachorowanie na cukrzycę typu 1. to kwestia niedoborów witaminy D, czy temperatury (np. więcej zachorowań jest w zimę i krajach o umiarkowanym klimacie), czy diety ubogiej w kwasy omega-3, karmienia lub niekarmienia piersią, wirusów i infekcji itd. Jeśli ktoś odkryje przyczynę cukrzycy (a przy tym, w jaki sposób można jej przeciwdziałać), na pewno dostanie nagrodę Nobla!

Zobacz także: Jak imprezować z cukrzycą – mini poradnik w 5 krokach

Ryzyko dziedziczenia cukrzycy w procentach

Gdy już jesteś w związku i zastanawiasz się nad powiększeniem rodziny, na pewno przeszło Ci przez myśl pytanie, czy Twoje dziecko odziedziczy po Tobie cukrzycę. Oczywiście jest ryzyko i jest nawet nieco większe niż w populacji osób zdrowych, ale tak na dobrą sprawę znacznie większe są szanse, że dziecko będzie zdrowe. Z długotrwałych badań obserwacyjnych wynika, że jeśli kobieta z cukrzycą rodzi dziecko, gdy sama ma powyżej 25 lat, to ryzyko, że jej dziecko będzie miało cukrzycę, jest dokładnie takie samo jak w ogólnej populacji, czyli 1 na 100.

Ryzyko nieco rośnie, jeśli matka zdecydowała się na dziecko przed 25. rokiem życia – to już 1 przypadek na 25 (ale to dalej tylko 4 proc.). W ogólnym rozrachunku, gdy matka ma cukrzycę, istnieje większe prawdopodobieństwo, że maluch też będzie miał jakąś chorobą autoimmunologiczną niż konkretnie cukrzycę. Jeśli zaś chodzi o samą cukrzycę, to genetycznie obciąża bardziej chory ojciec. Jeżeli jesteś mężczyzną z cukrzycą, ryzyko, że cukrzyca pojawi się u Twojego dziecka, jest jak 1 do 17 (ok. 6 proc.). W każdym z wymienionych przypadków ryzyko podwaja się, jeśli cukrzycę zdiagnozowano u Ciebie wcześnie, przed 11. rokiem życia. U ojców z cukrzycą będzie to już ok. 11−12 proc., u matek rodzących przed 25. rokiem życia − ok. 8 proc., a u matek rodzących po 25. roku życia − to ok. 2 procent.

Największe obciążenie genetyczne jest wtedy, gdy obydwoje rodziców ma cukrzycę. Wówczas ryzyko rośnie od 10 do 25 proc. Ale spójrzmy na to z innej perspektywy – i tak oznacza to, że nawet w najmniej korzystnym układzie, ponad 75 proc. rodzin, w których obydwoje rodziców chorowało na cukrzycę, miało zdrowe dzieci! Czy to nie brzmi optymistycznie? Jeśli więc obawiasz się, że „sprzedasz” swoim potomkom cukrzycę, owszem, może tak się zdarzyć. Jednak prawdopodobieństwo jest na szczęście niewielkie. W większości przypadków cukrzyca diagnozowana jest u osób, u których nigdy wcześniej nie było cukrzycy typu 1.

Dziedziczenie cukrzycy typu 2.

Inna historia jest z cukrzycą typu 2. Jeśli ktoś z Twoich bliskich, np. rodzice, zachorował na popularną „dwójkę”, Twoje ryzyko zachorowania jest na pewno większe niż w ogólnej populacji.

Ale pamiętaj, że cukrzyca typu 2. to najczęściej choroba „stylu życia” – niezdrowej diety, braku aktywności fizycznej, stresów. Jeśli będziesz minimalizował przyczyny, będziesz jadł zdrowo, będziesz aktywny – wówczas nawet jeśli cała rodzina miała „dwójkę”, Ty możesz zostać jedynym zdrowym rodzynkiem. Ryzyko to tylko ryzyko, a szansa to aż szansa. I tego się trzymajmy.

Poznaj naszego eksperta

Katarzyna Gajewska

Katarzyna Gajewska

psycholog, diabetyczka i edukator diabetologiczny

Zobacz także